News & Events

Docent in het mbo: een dynamisch en veelzijdig beroep 

Waarom een beroepsbeeld mbo-docent?
In het mbo zijn tal van rollen en taken die leiden tot een variëteit aan ontwikkelmogelijkheden voor docenten in het mbo. In de huidige structuur van het beroep van docent zijn die ontwikkelingsmogelijkheden niet altijd goed zichtbaar. De diversiteit van het beroep blijft vaak onderbelicht, waardoor het, stereotiepe maar zeer onterechte, beeld ontstaat over het docentschap als een beroep waarin men veertig jaar lang ongeveer hetzelfde doet. Met behulp van het beroepsbeeld mbo-docent willen we de ontwikkelingsmogelijkheden en daarmee de diversiteit van het docentschap in het mbo meer zichtbaar maken. Het beroepsbeeld laat zien hoe een individuele docent zich binnen en met zijn team kan ontwikkelen. 

Doel van het beroepsbeeld
Het beroepsbeeld is een handvat voor professionele ontwikkeling van een mbo-docent. Het gaat over loopbaanontwikkeling en groei binnen het beroep van mbo-docent. Het is bedoeld als een handvat voor dialoog in onderwijsteams of op individueel niveau tussen docent en zijn leidinggevende. Het beroepsbeeld helpt ook in het gesprek in het algemeen tussen de verschillende stakeholders over ontwikkelmogelijkheden binnen het beroep van docent.  Aan mensen die overwegen om docent te worden, laat het beroepsbeeld zien hoe gevarieerd het beroep kan zijn

Het gebruik van het beroepsbeeld
Het beroepsbeeld is niet bedoeld als blauwdruk of als een in beton gegoten mal. Het beroepsbeeld biedt geen kant en klare loopbaanpaden of een blauwdruk van (de functies binnen) een mbo-instelling. Het is niet de bedoeling dat elke docent in alle domeinen expert moet worden. Het beroepsbeeld laat zien hoe divers het beroep van de mbo-docent is. Het oordeelt en veroordeelt niet, en het geeft geen criteria voor wanneer iemand een expert is of kan worden, maar het helpt om groei en groeimogelijkheden transparant te maken in gesprekken.

Individuele docenten kunnen het gebruiken om stil te staan bij hun ontwikkeling en ambities. De achterliggende gedachte is dat het beroepsbeeld helpt om na te denken over “waar sta ik?”, “waar wil ik heen?” of “waar ben ik goed in?”. Het ontwikkelen in de richting van expert is een continue en wederkerig proces. Het vraagt voortdurend aandacht en ontwikkeling om expert te worden en te blijven. 

Binnen teams kan het beroepsbeeld aanleiding zijn om met elkaar in gesprek te gaan over welke rollen er binnen het team zijn, welke rollen ingevuld moeten worden, wie de ambitie en expertise daarvoor heeft, en welke kwaliteiten daarvoor nodig zijn.

Het beroepsbeeld biedt bestuur, leidinggevenden en stafafdelingen inzicht om binnen mbo-scholen én in wisselwerking met de beroepspraktijk mogelijkheden voor duurzame loopbaanontwikkeling te faciliteren en te ondersteunen. 

Proces van totstandkoming
Afgelopen jaar is het beroepsbeeld mbo-docent ontworpen met inbreng van een diverse en brede groep van belanghebbenden zoals docenten, bestuurders, leidinggevenden, HR-medewerkers, lectoren, lerarenopleiders en vakbonden. Doel hiervan was om een beeld te ontwikkelen dat draagvlak heeft en herkend wordt vanuit verschillende perspectieven binnen het mbo-onderwijs. Samen met een vormgever hebben we een concreet en passend beeld van het beroep mbo-docent ontworpen. Dit beroepsbeeld is onder regie van de BVMBO en het Kennispunt Opleiden in de school van de MBO Raad ontwikkeld. We hebben ons laten inspireren door het beroepsbeeld voor de leraar vo, dat vanuit de context van het voortgezet onderwijs is ontwikkeld. Dit beeld hebben we aangepast naar de context van het mbo en de rollen van een mbo-docent. Onderscheidend ten aanzien van het voortgezet onderwijs is de directe verbinding met het beroep en het opleiden voor een startkwalificatie.  Het vormgeven aan een opleidingsproces van mbo-studenten ligt op het snijvlak van praktijk en theorie en vraagt om een brede geïntegreerde kennisbasis te leggen bij studenten. Dit veronderstelt dat docenten in het mbo competent zijn op het snijvlak van beroepskennis en -ervaring, pedagogisch-didactische kennis en vaardigheden en schoolvakinhoud met de onderliggende disciplines. Het beroepsbeeld is nog steeds in ontwikkeling.

Leeswijzer:
Het beroepsbeeld is opgedeeld in vier kwadranten. Je start met lezen van het beroepsbeeld bij het bovenste kwadrant: het verzorgen van onderwijs voor studenten. Dit is de kern van het beroep.  De taken en rollen binnen de andere drie kwadranten kunnen deel uitmaken van het takenpakket van de mbo-docent. De drie kwadranten zijn vernieuwen van beroepsonderwijs (links aan de zijkant), leren van en met collega’s (onderaan) en organiseren van onderwijs (rechts aan de zijkant). 

Maart 2019_Beroepsbeeld MBO-docent

Geef een reactie

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.