News & Events

Visualiseer de opleider van de toekomst en geef deze vervolgens – in termen van de benodigde kennis, vaardigheden en de vereiste houding – vlees op de botten. Ziedaar de opzet die eerst voorzichtig werd uitgeprobeerd bij een workshop tijdens Skills The Finals en daarna ook bij twee daaropvolgende Opleiders2025-bijeenkomsten leidde tot prikkelende gesprekken over opleiden in het beroepsonderwijs van de toekomst.

De zoektocht naar de eigenschappen, kwaliteiten en competenties die je als mbo-opleider in de nabije toekomst nodig hebt op het best denkbare beroepsonderwijs te geven, is al een tijdje bezig. De afgelopen maanden kwamen docenten, praktijkbegeleiders en instructeurs op diverse locaties in Nederland samen om, na een altijd inspirerende rondleiding en enkele presentaties, in kaart te brengen wat er nodig is om een ‘Opleider2025’ te zijn. Deze zoektocht kreeg eind maart een dubbele impuls: woensdag 29 maart was er een bijeenkomst bij Zorghotel De Gouden Leeuw in Zelhem, een dag later was Lokaal+ van het Summa College in Eindhoven plaats van handeling. Bij de woensdagsessie draaide het om met name ouderenzorg – in de Achterhoek strak georganiseerd in wijkleercentra, waar praktijk en onderwijs elkaar op allerlei manieren omarmen. Bij de donderdagsessie lag de focus op zorg & techniek: Lokaal+ is eveneens een wijkleercentrum, maar dan gericht op domotica en andere technologische middelen die ervoor kunnen zorgen dat een hulpbehoevend iemand toch thuis kan blijven wonen.

Verkenningstochten met nieuwe inzichten
Zowel in Zelhem als in Eindhoven werden geanimeerde gesprekken gevoerd. Over succesfactoren en belemmeringen bij het opzetten en in stand houden van innovatieve opleidingen en projecten die weleens het onderwijs van de toekomst kunnen kleuren. Over de benodigde faciliteiten om de opleider te zijn voor dit toekomstbestendige beroepsonderwijs. En, na deze verkenning van dit Umfeld met vooral exogene krachten, ook over de innerlijke kwaliteiten en intrinsieke drijfveren van de Opleider2025.

collage Opleidertje vullen

Bevestiging
Al brainstormend inventariseerden de docenten, praktijkbegeleiders en andere betrokkenen voor een deel zaken die ook al bij de eerdere bijeenkomsten aangedragen werden. Zij bevestigen daarmee bijvoorbeeld de absolute meerwaarde van hybride leren en publiek-private samenwerkingsverbanden (het liefst ‘drempelloos en logoloos’ leren van elkaar vanuit praktijksituaties), het knellende keurslijf van de BOT-uren (en andere regeldruk), de behoefte aan tijd en ruimte om te kunnen innoveren (werkdruk!), de noodzaak om als docent een open, flexibele houding te hebben en het belang van het delen van ervaringen op bijeenkomsten als deze. Brengen, halen en delen levert immers zoveel op.

Volop in de samenleving en in de 21st century
De twee maartse sessies leverden ook nieuwe inzichten en nieuwe dimensies aan al eerder te berde gebrachte thema’s op. Zoals de succesfactor die zowel in de Achterhoek als in Eindhoven geldt: het loont om met beide benen in de samenleving te staan. Om nauwe banden te smeden met je omgeving, met de wijk waarin het leren en werken plaatsvindt. Niet voor niets noemt zowel het Zorghotel als Lokaal+ de fysieke ontmoetingsplaats een ‘wijkleercentrum’.

Dat in deze ‘learning community’, waar docenten, zorgprofessionals en studenten van verschillende niveaus in de nabijheid van zorgcliënten met en van elkaar leren, echt anders opgeleid wordt, blijkt bijvoorbeeld uit de aanpak van de Achterhoekse wijkleercentra. Daar komen studenten wekelijks onder schooltijd (het zijn zelfs BOT-uren), voor een ‘extern practicum’. Tijdens deze vier tot acht uur Begeleide OnderwijsTijd staan praktijkvraagstukken die de studenten zelf proactief inbrengen centraal. Het leren gebeurt dus niet meer just in case (vanuit de casuïstiek) naar just in time: dit wil ik nu, op dit moment weten. De aanpak vraagt om een volstrekt andere rol van de docenten (‘wijkdocenten’ geheten) en de praktijkbegeleiders: coachend, stimulerend, inspelend op de leervraag van de student in plaats van een lesje afdraaien.

Een andere mooie aanvulling op het profiel van de Opleider2025 is de in Eindhoven geopperde vereiste dat ook opleiders moeten beschikken over 21st century skills. Net als hun studenten moeten zij kunnen netwerken, digitaal vaardig en mediawijs zijn en over de nodige ondernemerschapkwaliteiten beschikken. Beslist een verrijking van het profiel [zie het kader onderaan].

Teamprofiel
Het krachtigste inzicht van deze ‘tweedaagse’ komt helemaal aan het einde, bij de round-up, waarbij de deelnemers in een kring rondom de in contouren geschetste en met post-its volgeplakte Opleider2025 staan. ‘Ik ken geen enkele opleider die nu al voldoet aan dit plaatje’, zegt een van de aanwezigen. ‘En ik verwacht ook niet dat er iemand is die straks al de benodigde kennis en vaardigheden en de juiste houding heeft. Want dat is niet in één persoon te verenigen. Die zou compleet gek worden als hij dit allemaal zou moeten kunnen of zou moeten zijn. Ik zie dit ook niet als het profiel van een persoon. Dit is een profiel van een compleet team, bestaande uit docenten en praktijkbegeleiders en andere co-creators. Want opleiden doe je niet in je eentje.’ Een mooie conclusie, die de zoektocht naar de Opleider2025 een nieuwe dimensie geeft.

profiel opleider2025

 

Geef een reactie

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.