Beleidsbrief Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
Op de valreep van een beginnende mei vakantie kwam het Ministerie van Onderwijs met de beleidsbrief 2026-2030 aan de Tweede Kamer. Onderstaand een samenvatting van de belangrijkste onderdelen voor het onderwijsgevend personeel in het mbo.
We werken aan landelijke professionele standaarden, loopbaanpaden, doorgroeimogelijkheden en inhoudelijke specialisaties voor leraren (docenten) en bekwaamheidseisen voor schoolleiders. Eén van de doelen is dat alle studenten (100%) in 2029 binnen een onderwijsregio worden opgeleid volgens de systematiek van Samen opleiden (dat is nu 71%). We stimuleren een stevigeonafhankelijke beroepsgroep die op termijn de verantwoordelijkheid neemt voor verplichte continue professionele ontwikkeling. Voor de zomer van 2026 ontvangt uw Kamer de halfjaarlijkse voortgangsbrief over de lerarenstrategie. Deze bevat een nadere uitwerking en beschrijft de voortgang van het wetsvoorstel waarmee we inspraak van leraren (docenten) en schoolleiders versterken.
In het coalitieakkoord is afgesproken uitval in het mbo te voorkomen. Dat gaat het kabinet onder andere doen met de uitvoering in de regio van de Wet van school naar duurzaam werk. Deze wet is ingegaan op 1 januari 2026. Scholen, gemeenten en doorstroompunten werken op grond van deze wet verplicht samen om jongeren naar school of werk te begeleiden. Verzuiminformatie kan daarbij helpen om te bepalen welke maatregelen nodig zijn en – zodra eenmaal geïmplementeerd - of die maatregelen ook helpen. Het versterkt daarmee de aanpak om voortijdig schoolverlaten in zowel het mbo als het funderend onderwijs te voorkomen. Uw Kamer wordt in het tweede kwartaal van 2026 geïnformeerd over de stand van zaken.
Zoals in het coalitieakkoord afgesproken zet het kabinet zich in om stagevergoedingen wettelijk te verankeren en stagediscriminatie tegen te gaan. Voor de zomer van 2026 informeren we uw Kamer over de verplichte stagevergoedingen in het vervolgonderwijs. Het kabinet zet zich onverminderd in voor het tegengaan van stagediscriminatie, via het stagepact mbo en het manifest tegengaan stagediscriminatie in het ho.
De randvoorwaarden voor het vervolgonderwijs moeten nu en in de toekomst op orde zijn. Daarom werkt het kabinet aan stabiele financiering en onderwijskwaliteit. De dalende studentenaantallen zetten het onderwijs in het mbo, hbo en wo onder druk met gevolgen voor onder meer de toegankelijkheid en de blijvende beschikbaarheid van onderwijs en onderzoek in de regio. Het kabinet werkt voor zowel het mbo als voor het hbo en wo aan een wijziging van de financiering waardoor deze minder afhankelijk is van fluctuaties in de studentenaantallen. Dit biedt instellingen meer stabiliteit en rust, vermindert de concurrentieprikkel tussen instellingen en vergroot de samenwerking. Het kabinet spreekt uitvoerig met het veld over de herziening. De beoogde inwerkingtreding van de nieuwe bekostigingssystematiek in het vervolgonderwijs is 2029. Voor de zomer van 2026 wordt uw Kamer hierover nader geïnformeerd; daarbij wordt voor het mbo ook het onafhankelijke advies van de reviewcommissie onder leiding van Kees Vendrik meegenomen.
Ook zet het kabinet in op het verder versterken van de onderwijskwaliteit via devolgende maatregelen. Met het wetsvoorstel Vereisten mbo-docenten basisvaardigheden werkt het kabinet aan verbetering van taal-, reken- en Burgerschapslessen. Uw Kamer ontvangt dit wetsvoorstel naar verwachting na dezomer van 2026. De beoogde inwerkingtreding is 1 augustus 2027. Daarnaast wordt uw Kamer na de zomer van 2026 per brief geïnformeerd over docentprofessionalisering in het mbo. Dit kabinet gaat ook door met de Aanpak basisvaardigheden mbo. Uw Kamer ontvangt eind 2026 een brief waarin wordt ingegaan op de stand van zaken van de nieuwe taaleisen. Daarbij wordt ook ingegaan op hoe de examinering van Nederlands verder wordt uitgewerkt. Met het wetsvoorstel Uitwerking burgerschapsopdracht WEB geeft het kabinet invulling aan het verbeteren van het burgerschapsonderwijs. Uw Kamer ontvangt dit wetsvoorstel naar verwachting na de zomer van 2026. De beoogde inwerkingtreding is 1 augustus 2027.
Betere voorlichting over en aansluiting op arbeidsmarkt. Het kabinet versterkt de aansluiting van het voortgezet onderwijs op het vervolgonderwijs, inclusief de aandacht voor arbeidsmarktperspectief en baankansen met extra aandacht voor prioritaire sectoren bij studiekeuze. Voor het funderend onderwijs richt de aanpak zich op brede oriëntatie met meer aandacht voor techniek- en technologieonderwijs, zoals eerder in deze brief aangegeven. Dat doen we onder andere door het verankeren van de praktijkgerichte vakken ‘maatschappij’ en ‘technologie’ in het havocurriculum. In het bijzonder is er aandacht nodig voor het vmbo. Dit doen we onder meer door het actualiseren van de vmbo-profielen.
Het kabinet werkt aan het mbo-Pact ‘Opleiden voor de arbeidsmarkt van de toekomst’, zoals ook genoemd in het coalitieakkoord. Zo zorgen we ervoor dat het onderwijsaanbod beter aansluit op de (toekomstige) vraag naar talent op de arbeidsmarkt. We verwachten uw Kamer kort na de zomer van 2026 over het pact te kunnen informeren.
Met het Wetsvoorstel Verbetering aansluiting beroepsonderwijs-arbeidsmarkt zet het kabinet in op het flexibeler inrichten van het onderwijs in samenwerking met de arbeidsmarkt. Het streven is dat dit wetsvoorstel op 1 augustus 2026 in werking treedt, afhankelijk van het verloop van de verdere parlementaire behandeling. In het hbo en wo verkent het kabinet hoe via de heraccreditatie van opleidingen steviger kan worden getoetst op de aansluiting op de arbeidsmarkt. Na de zomer van 2026 wordt uw Kamer hierover geïnformeerd. Daarnaast is het van belang dat instellingen goed inspelen op de ontwikkeling van (generatieve) artificiële intelligentie in het vervolgonderwijs, en de studenten voorbereiden op de arbeidsmarkt van de toekomst.
In het kader van het groeifondsprogramma Npuls werkt de sector gezamenlijk aan het duurzaam ontwikkelen van kennis en vaardigheden over AI én data bij zowel studenten (lerenden) als onderwijsprofessionals. Eind 2026 zullen we uw Kamer, in de brief over de voortgang van Npuls, hier nader over informeren.
